E-Ticaret 101

E-ticaret dünyasına adım atmış herkesin bu sektör hakkında öğrenecek çok şeyi var. E-ticaret artık yeni bir trend değil. Böyle olmasına rağmen, e-ticaretin potansiyelinin farkında olmayan pek çok kişi var. Bu e-ticarete giriş niteliğindeki yazımızda, her girişimcinin ve perakendecinin bilmesi gereken bütün temel e-ticaret konularını ve sorularını ele alacağız. Ancak bunu yapmadan önce şu temel soruyu cevaplayalım:

E-Ticaret Nedir?

Elektronik ticaret veya internet ticareti olarak da bilinen e-ticaret, interneti kullanarak mal veya hizmet alım satımı ve bu işlemleri gerçekleştirmek için para ve veri aktarımı anlamına gelir. E-ticaret genellikle fiziksel ürünlerin çevrimiçi satışı için kullanılır, ancak internet üzerinden yapılan her türlü ticari işlem için de kullanılabilir.

E-Ticaret Nasıl Ortaya Çıktı?

E-ticaretin tarihi 11 Ağustos 1994’te ilk çevrimiçi satışla başlar: Bir adam, müzisyen Sting’in Ten Summoner’s Tales isimli albümünü Amerikan perakende platformu NetMarket web sitesi aracılığıyla arkadaşına sattı. Bu özel işlem, ilk e-ticaret işlemi olarak tarihe geçti ve dünyaya internetin ticaret için uygun bir platform olduğunu gösterdi. Bu gelişmeyi takip eden yıllarda, Amazon ve eBay’in; ardından Alibaba’nın yükselişiyle e-ticaret büyük ivme kazandı ve bugünkü halini aldı.

E-Ticaretin Avantajları

E-ticaretin günden güne böyle hızlı büyüme göstermesinin bir nedeni var. İnternet günlük yaşamın önemli bir gereksinimi haline geldi ve insanlar artık e-ticaretin sayısız avantajlarından yaralanmayı öğreniyor.

Kullanılabilirlik: Kesintiler veya önceden planlanmış web sitesi bakımlarının dışında, ziyaretçilerin istedikleri zaman göz atmalarını ve alışveriş yapmalarını sağlayan e-ticaret siteleri 7 gün 24 saat kullanılabilir. Bu zaman esnekliği e-ticaretin bu kadar rağbet görmesinin en önemli sebebidir.

Erişim hızı: Fiziksel bir mağazadaki alışveriş yapan kişiler içerideki yoğunluk sebebiyle yavaş hareket edebilir iken hem tüketicilerin cihazında hem de e-ticaret sitesinde hesaplama ve bant genişliği dikkate alınarak hazırlanan e-ticaret siteleri hızlı bir şekilde çalışır. Ürün sayfaları ve alışveriş sepeti sayfaları birkaç saniye veya daha kısa sürede yüklenir. Bir e-ticaret işlemi birkaç tıklama içerebilir ve beş dakikadan daha kısa sürebilir.

Geniş Kullanılabilirlik: Amazon’un ilk sloganı “Dünyanın En Büyük Kitapçısı” idi. Böyle bir iddiada bulunmaktan çekinmediler çünkü her kitabı raflarında stoklamak zorunda olan fiziksel bir mağaza değil, bir e-ticaret sitesiydiler. E-ticaret, markaların geniş bir ürün yelpazesi sunmasını sağlar ve bu ürünler daha sonra bir satın alma işlemi yapılmasının ardından bir depodan gönderilir.

Küresel Erişim: Geleneksel işletmeler, mağazalarını fiziksel olarak ziyaret eden müşterilere satış yapar. E-ticaret ile işletmeler ise web sitelerine erişebilen herhangi bir müşteriye satış yapabilir. E-ticaret, bir işletmenin müşteri tabanını küresel olarak genişletme potansiyeline sahiptir.

Daha Az Maliyet: E-ticaret işletmeleri, nakliye ve depo maliyetlerine maruz kalabilmelerine rağmen, kira, envanter ve kasiyerler gibi fiziksel mağazalarla ilişkili maliyetlerden kaçınır.

Kişiselleştirme ve Ürün Önerileri: E-ticaret siteleri ziyaretçilerin göz atma, arama ve satın alma geçmişini izleyebilir. Yararlı ve kişiselleştirilmiş ürün önerileri sunmak için bu verilerden yararlanabilirler. Örneğin; birçok e-ticaret sitesinde olduğu gibi “Çok Satılanlar” ya da “Bu Ürünleri Görüntüleyen Müşteriler Bunları da Görüntüledi” tarzı buna benzer bölümleri müşterilere sunabilirler.

Kolay Erişilebilirlik: Fiziksel bir mağazada alışveriş yapan müşteriler, belirli bir ürünün hangi koridorda olduğunu belirlemekte zorlanabilirler. Fakat, e-ticarette, ziyaretçiler ürün kategorisi sayfalarına göz atabilir ve ürünü bulmak için site içindeki arama motoru özelliğini kullanabilir.

E-Ticaretin Dezavantajları

Müşteriler ile Sınırlı Etkileşim: Yüz yüze olmadan e-ticaret müşterilerinizin isteklerini, ihtiyaçlarını ve endişelerini anlamak daha zor olabilir. Ancak müşterilerin ihtiyaçlarını anlamak için anket verilerinden, müşteri destek iletişimlerinden ve kullanıcı analizlerinden faydalanabilirsiniz. Bunları kullanarak dezavantajı avantaja çevirmek yine sizin elinizde.

Teknolojik Arızalar: E-ticaret web siteniz yavaş, arızalı veya müşteriler tarafından kullanılamıyorsa, satış yapamayacağınız anlamına gelir. Site çökmeleri ve teknoloji hatalar müşterilerle ilişkilere zarar verebilir ve kârınızı olumsuz etkileyebilir.

Test etme veya Deneme Şansı Yok: Bir ürünü (özellikle giyim, ayakkabı ve güzellik ürünleri gibi fiziksel ürünler alanında) deneme ya da test etme şansının olmaması müşterilerde güvensizlik yaratacaktır. Belki de bu, e-ticaretin en zayıf noktasıdır fakat bunun için şimdilik yapılabilecek pek bir şey yok.

E-Ticaret Türleri

E-Ticareti İlgili Taraflara Göre Sınıflandırma

İşletmeden Tüketiciye (B2C)

Adından da anlaşılacağı gibi, B2C e-ticaret modeli, işletmeler ve bireyler arasındaki bir işlemi temsil eder. B2C e-ticaret, hem fiziksel hem de çevrimiçi perakendeciler arasında en yaygın iş modelidir. Nike, IKEA ve Netflix B2C e-ticaretiyle uğraşan şirketlere örnektir.

İşletmeden İşletmeye (B2B)

B2B e-ticaret modelinde, her iki taraf da işletmelerdir. Bu tür bir işlemde, bir işletme diğerine ürün veya hizmet sunar. Örnek olarak; bir iletişim platformu olan Slack ve işletmeler için bir muhasebe yazılımı olan Xero, B2B şirketlerine örnektir.

Tüketiciden İşletmeye (C2B)

C2B iş modeli, şirketlerden tüketiciye modelinin aksine, bireylerin işletmeler için değer yarattığı bir işlemi temsil eder. Tüketiciler şirketlere ürün veya hizmet sağlar, projeler üzerinde iş birliği yapar ve sonuçta işletmelerin kârlarını artırmalarına yardımcı olur. Uzaktan çalışanları ve şirketleri birbirine bağlayan serbest bir platform olan Freelancer, iki tarafı C2B işlemlerine dahil eden bir şirket örneğidir.

Tüketiciden Tüketiciye (C2C)

C2C e-ticaret, söz konusu iki taraf birbiriyle ticaret yapan tüketiciler olduğunda gerçekleşir. Örneğin: eBay, bireylerin birbirlerine ürün alıp sattıkları çevrimiçi pazarlara örnektir.

İşletmeden Devlete (B2G)

B2G modeli, devletlere mal ve hizmet sağlayan şirket ve işletmeleri ifade eder. Örneğin; OpenGov, devletlere iletişim, raporlama ve bütçeleme için bulut tabanlı platformlar sunan bir şirkettir.

Devletten İşletmeye (G2B)

G2B e-ticaret modeli, hükümet şirketlere mal ve hizmet sunduğunda gerçekleşir. Devlet ihaleleri, veri merkezleri, G2B e-ticaretinin örnekleridir.

Devletten Tüketiciye (G2C)

Tüketiciler vergi, sağlık sigortası, elektronik faturalar ödediğinde veya kamu sektörü ile ilgili bilgi istediğinde, C2G e-ticaret modeli devreye girer.

E-ticaret sınıflandırması hakkında genel bir fikir vermek amacıyla bütün bu e-ticaret modellerine yer verdik fakat e-ticaretin trafiğinin büyük çoğunluğu B2C ve B2B modelleriyle ilgilidir.

E-Ticaret İşletmelerini Sattıkları Şeye Göre Sınıflandırma

Fiziksel Mal Satan Mağazalar

Bunlar tipik çevrimiçi perakendecilerdir. Giyim, mobilya, alet ve aksesuarların tümü fiziksel ürünlere örnektir. Alışveriş yapanlar, mağazaların web sitelerini ziyaret ederek, alışveriş sepetlerine ürün ekleyerek ve satın alma yaparak çevrimiçi mağazalardan fiziksel ürünler satın alabilirler. Alışveriş yapan kişi bir satın alma işlemi gerçekleştirdiğinde mağaza, eşyaları doğrudan kapısının önünden teslim eder. Müşterilerin çevrimiçi satın alma yapabileceği ancak ürünleri almak için mağazaya gittikleri çevrimiçi mağazalar da vardır.

Servis Tabanlı E-Satıcılar

Ürünler dışında hizmetler de çevrimiçi olarak satın alınabilir. Çevrimiçi platformlar aracılığıyla eğitimciler, serbest çalışanlar ve danışmanlarla iletişime geçebilirsiniz. Hizmetler için satın alma süreci satıcıya bağlıdır. Bazıları hizmetlerini web sitelerinden veya platformlarından hemen satın almanıza izin verebilir. Bazı servis sağlayıcılar ise ihtiyaçlarınızı belirlemek için önce onlarla iletişime geçmenizi (yani bir danışma rezervasyonu) talep eder.

Dijital Ürünler

E-ticaret işlemleri internet üzerinden yapılır, bu nedenle e-ticaret alanında ürünler genellikle “e-ürün” olarak adlandırılır. Dijital ürünler terimi, e-kitaplar, çevrimiçi kurslar, yazılım, grafikler ve sanal ürünler de dahil olmak üzere dijital formattaki tüm öğeleri ifade eder.

E-Ticaretin Geleceği

Yazımızın belki de en önemli başlığına geldik. Gelecekte e-ticaret kendine nasıl bir yer edinecek? Araştırmalar gösteriyor ki e-ticaretin geleceği oldukça parlak çünkü zaten e-ticaret büyük bir ivme yakaladı ve bu şekilde devam ediyor. Yeni çalışmalar, dünya çapında perakende e-ticaret satışlarının 2021 yılına kadar yeni bir yüksek seviyeye ulaşacağını öngördü. E-ticaret işletmeleri, 2014 yılında 1,3 trilyon dolardan 2021’de 4,9 trilyon dolara kadar %265’lik bir büyüme oranı göstermekte ve küresel e-ticaret satışlarının 2023’e kadar 6,5 trilyon dolardan fazla olması bekleniyor. Bulunduğumuz 2020 yılında ise e-ticaret hasılatı 4,13 trilyon dolar. (Kaynak: Statista) Bahsettiğimiz ivmenin ne kadar büyük olduğunu bu istatistik zaten gözler önüne seriyor. Öyle ki, 2040 yılına kadar tüm alımların %95’inin e-ticaret yoluyla gerçekleşmesi bekleniyor. (Kaynak: 99Firms)

Dijital pazarlama alanında ilerlemeye hevesli, araştırıp öğrenmekten ve içerik üretmekten keyif alan biri.

E-Posta

More from our blog

See all posts